Szum masy winylu (średnio −40 dB).

Pomimo ciągłych zapewnień o stosunku sygnału do szumu (SNR) dla płyty winylowej wynoszącym w teoretycznym maksimum około 70 dB, w rzeczywistości szum samej masy winylowej, w zależności od jakości PVC, wynosi około −40 dB i sięga nawet −36 dB i kładzie kres takim stwierdzeniom.
Nie należy również zapominać o skomplikowanym procesie powstawania samej płyty, który składa się z wielu etapów:

Każdy z tych kolejnych etapów w tzw. „rodzinie galwanicznej” dodaje średnio +6 dB szumu i sporo zniekształceń.
Chropowatość powierzchni winylowej.
Średnia chropowatość powierzchni (Ra) wysokiej jakości PVC płyty winylowej (LP) wynosi około 25 nanometrów (nm).

Dlaczego jest to ważne dla dźwięku?
- Fizyczna granica zakresu dynamiki: ta mikroskopijna chropowatość (stanowiąca około 1/20 długości fali światła widzialnego, która nadaje płycie charakterystyczny połysk) tworzy naturalny szum tła płyty winylowej.
Biorąc pod uwagę tę chropowatość, maksymalny teoretyczny stosunek sygnału do szumu dla płyty wynosi około 68–69 dB, co odpowiada rozdzielczości 13-bitowego dźwięku cyfrowego.
- Porównanie z rozmiarem ścieżki dźwiękowej: szerokość rowka dźwiękowego na płycie winylowej wynosi około 35–80 mikronów (35 000–80 000 nm). Oznacza to, że naturalna chropowatość ścianek rowka jest prawie tysiąc razy mniejsza niż jego całkowita szerokość.
- Czytanie za pomocą igły: zaokrąglenie końcówki diamentowej igły gramofonu ma zazwyczaj promień od 2 do 18 mikronów (w zależności od rodzaju ostrzenia: kula, elipsa lub styk liniowy). Igła płynnie przesuwa się po ścieżce, ale ze względu na mikroskopijną chropowatość powierzchni i cząsteczki kurzu występuje ten sam ledwo zauważalny szum tła płyty („piasek”), który jest słyszalny w przerwach między utworami.
Najmniejsze odchylenia (modulacje) ścianek rowków płyty winylowej, odpowiedzialne za ciche dźwięki o wysokiej częstotliwości (na przykład alikwoty o częstotliwości około 15–20 kHz), mierzone są w nanometrach i wahają się od 10 do 100 nanometrów (0,01–0,1 mikrometra). Teoretyczna dolna granica, jaką wysokiej jakości igła może rejestrować w idealnych warunkach, wynosi blisko 1 nanometra (lub nawet ułamki nanometra w przypadku mikrosygnałów na poziomie szumu termicznego), co jest proporcjonalne do wielkości pojedynczych cząsteczek polichlorku winylu (PCW).
Aby lepiej zrozumieć skalę i sposób, w jaki ścieżka płyty winylowej jest ułożona na poziomie mikro, poniżej znajduje się porównanie parametrów w tabeli:
Wymiary i geometria ścieżki winylowej:
| Parametr | W mikronach (μm) | W nanometrach (nm) | Kontekst porównania |
|---|---|---|---|
| Chropowatość materiału | 0,025 μm | 25 nm | Chropowatość wewnętrzna gładkiego PVC |
| Najmniejsze wahania dźwięku | od ~0,01 μm | od ~10 nm | Mikroskopijne szczegóły wysokiej częstotliwości (HF) |
| Promień końcówki igły (ostra strona) | 2 – 18 μm | 2 000 – 18 000 nm | Zależy od stopnia ostrzenia (sferyczne, eliptyczne itp.) |
| Głębokość rowka dźwiękowego | ~28 – 35 μm | 28 000 – 35 000 nm | Głębokość nominalna wg norm |
| Szerokość rowka na powierzchni | ~35 – 80 μm | 35 000 – 80 000 nm | Około grubości ludzkiego włosa |
| Maksymalna amplituda basu | do 76 μm | 76 000 nm | Maksymalne fizyczne drgania rowka z boku na bok |
Dlaczego te liczby są tak imponujące?
- Mniejsze niż bakteria: nieregularności w rowku o długości 10–100 nm są znacznie mniejsze niż długość fali światła lub rozmiar większości bakterii.
- Dlaczego winyl jest „piaszczysty”: typowa cząsteczka kurzu ma rozmiar od 20 do 100 mikronów (20 000 do 100 000 nm). Dla diamentowej igły odczytującej mikroskopijne modulacje nanometryczne kurz jest gigantycznym „kamieniem”, powodującym głośne trzaski lub przeskoki w utworze.